Dag 3 (vrijdag 17 februari 1826)

Passage over de Kōrigawa tussen Omura en Matsubara door Kawahara Keiga (Wereldmuseum Leiden Coll. RV 1-4488-3).

De holle kamferboom bij Ninose, door Kawahara Keiga. Collectie Wereldmuseum Leiden

Siebold

Vetrek uit Sonogi【彼杵】om 7 uur – met ongunstig regenweer. De weg slingert zich door opvallend mooie dalen. Tegen tien uur bereikten we de beroemde Kamferboom【クスノキ】 bij Ninose【二ノ瀬】. Een holle boom, volgens een eigen meting met een omvang van 52 Parijse voet [17 m]. We gebruikten het middagmaal in Ureshino【嬉野】en brachten daar een bezoek aan de warme baden【温泉】. De bron ontspringt aan de voet van een berg, en is gevat in een klein reservoir van waaruit het water voor gebruik van de badgasten naar de daarbij gebouwde badinrichting wordt geleid. Het water dat een temperatuur heeft van 74-75º Reaum. [92,5-93,75 ºC], kwelt heet en bruisend uit de zijwanden van het reservoir. Het soortelijk gewicht van heet geschept water is iets minder dan van gewoon water. De dampen boven het ongeveer 20 passen lange bad zijn al uit de verte zichtbaar. Ook ruikt het in de buurt van de bron naar zwavel【硫黄】.¹

(Beschrijving van de Japanse badhuizen in het algemeen) De temperatuur van het Japanse bad is erg hoog (36 ºR.[45 ºC]). De prijs van deze hete baden loopt van 5 tot 10 zen【銭】. Minerale baden worden onzen【温泉】genoemd. – Het karakter van de bergen, hun spitse uiterlijk etc., laat geen twijfel bestaan over hun vulkanische oorsprong, waar we nog meer van overtuigd werden door het vinden van een andere hete bron in Tsukasaki (Takewo)【武雄】, die minder heet was, maar meer werd gebruikt. Het bad van deze bron is heel mooi. We namen een bad in het bad van de landheer. Het zeven van het water voor de landheer. Temperatuur van deze bron 40º Reaum. [50 °C]. – Gemiddelde temperatuur van de atmosfeer was 49º Fahrh. [9.4 °C], vochtigheidsgraad 44º [%] – Takewo, een druk bezocht, mooi stadje. Analyse van het water: zwavelzure zouten in verbinding met zoutzure zouten. De bomen rond de badinrichting met geel gekleurde bladeren? Porseleinaarde komt hier goed en vaak voor. Sawota【塩田か？】, beroemd vanwege grote aardewerk schalen.

--------------------------------

¹ In de nabijheid van de bron zwemt een vissensoort die Haë genoemd wordt. Eieren waren binnen 3 minuten gekookt.

De Sturler

Vertrokken vandaar des morgens vroeg, bezichtigden den Kamferboom【クスノキ】omtrent een Jap: mijl buiten die plaats, beroemd door zijnen buitengewone dikte van ruim 50 V^t [voet] in den omtrek – doch door ouderdom geheel hol. – Sliepen in Takiwo【武雄】, en zetten

Van Overmeer Fisscher

Ontving eene briefje van het Opperhoofd.

De Villeneuve

Wederom Meel eetende Vogel gestorven dus heb ik ze in de Vlugt laten zetten

maar alvorens dezelve goed met glas en kalk te hebben laten toemetselen en daarin een Vijvertje gemaakt rondom met graszoden belegd om zig te kunnen wasschen en drinken. Senoksa heeft mij heden avond gewaarschuwd dat zij de maandelijkse blijken van geene zwangerschap had gekregen.

Lees verder over Siebold